قوانین گمرکی فرودگاه های ترکیه-راهنمای کامل برای مسافران

ترکیه به عنوان یکی از پرترافیک ترین مقاصد گردشگری جهان، قوانین گمرکی سختگیرانه اما شفافی در فرودگاه های خود اعمال می کند. این مقررات توسط وزارت تجارت ترکیه (Ticaret Bakanlığı) نظارت می شود و بر اساس استانداردهای بین المللی مانند کنوانسیون های اتحادیه اروپا (به دلیل اتحادیه گمرکی با EU) و سازمان های جهانی مانند WHO و FAO تدوین شده است. در سال ۲۰۲۵، با افزایش گردشگری، بازرسی ها در فرودگاه های اصلی مانند استانبول (IST و SAW)، آنتالیا (AYT) و آنکارا (ESB) تشدید شده و از فناوری هایی مانند اسکنرهای X-ray، سگ های ردیاب و سیستم های هوشمند استفاده می شود.
این راهنما بر اساس اطلاعات رسمی تا نوامبر ۲۰۲۵ تهیه شده و شامل قوانین ورود و خروج، کانال های گمرکی، محدودیت ها و مجازات ها است. توجه: قوانین ممکن است بر اساس شرایط اضطراری (مانند شیوع بیماری) تغییر کند؛ همیشه قبل از سفر، سایت رسمی وزارت تجارت ترکیه را بررسی کنید.

سیستم کانال های گمرکی در فرودگاه های ترکیه
فرودگاه های ترکیه از سیستم دو کاناله "سبز" (Green Channel) و "قرمز" (Red Channel) استفاده می کنند:
- کانال سبز: برای مسافرانی که هیچ کالای قابل اظهار ندارند (در چمدان و بار دستی، اقلام مجاز و بدون محدودیت). عبور سریع و بدون بازرسی روتین.
- کانال قرمز: برای مسافرانی که کالاهای بیش از حد مجاز، ارز بالا یا اقلام خاص (مانند طلا یا الکل) دارند. باید فرم اظهارنامه (Passenger Declaration Form) پر کنید و ممکن است بازرسی کامل شود.

فرودگاه های مجهز به امکانات گمرکی: آدانا (ADA)، آنکارا (ESB)، آنتالیا (AYT)، بدروم (BJV)، بورسا (YEI)، دالامان (DLM)، دنیزلی (DNZ)، الازیغ (EZS)، ارزنجان (ERC)، ارزروم (ERZ)، غازی عینتاب (GZT)، غازی پاشا (GZP)، هاتای (HTY)، استانبول آتاتورک (IST)، استانبول صبیحا گوکچن (SAW)، ازمیر (ADB)، قیصریه (ASR)، قونیه (KYA)، کوتاهیه (KZR)، ملاطیه (MLX)، نوشهیر (NAV)، سامسون (SZF)، شانلی اورفا (GNY)، سیواس (VAS) و ترابزون (TZX). مسافران ترانزیت (transit) بدون ترخیص چمدان در این فرودگاه ها معاف هستند، مگر اینکه به مقصد داخلی بروند.

زمان تقریبی ترخیص در فرودگاه های ترکیه ۱۰-۳۰ دقیقه در ساعات عادی و تا ۱ ساعت در پیک تابستان است.

محدودیت های ارزی و ارزشی گمرک فرودگاه های ترکیه چقدر است ؟
- ورود ارز به ترکیه نامحدود است. (هر نوع ارز اعم از لیر ترکیه یا ارز خارجی مانند دلار/یورو). هرچند اگر بیش از ۱۰,۰۰۰ یورو (یا معادل) باشد، باید در فرم اظهار ثبت شود. برای شهروندان ترکیه: حداکثر ۱۰,۰۰۰ دلار بدون ثبت.
- خروج ارز از ترکیه مشابه ورود ارز به ترکیه است، اما اگر لیر ترکیه را به ارز دیگر تبدیل کرده اید، باید فاکتور یا سند بانکی ارائه دهید. خروج ارز مازاد بر ۱۰,۰۰۰ یورو نیاز به ثبت دارد.
- ارزش کلی کالاها: تا ۴۳۰ یورو (برای بزرگسالان) یا ۱۵۰ یورو (برای کودکان زیر ۱۵ سال) معاف از عوارض. مازاد مشمول ۲۰-۳۰% عوارض گمرکی است. ارزش بر اساس فاکتور یا ارزیابی گمرک تعیین می شود.

کالاهای مجاز و محدودیت های کالاهای همراه در گمرک ترکیه چیست ؟
این جدول خلاصه ای از اقلام رایج  مجاز یا محدود است. همه کالاها باید برای مصرف شخصی باشند و در بسته بندی اصلی حمل شوند.
 

کالاهای مطلقا ممنوع برای ورود به ترکیه کدامند ؟

- مواد مخدر، سلاح گرم/مهمات، مواد منفجره، مواد شیمیایی خطرناک.

- محصولات تازه: گوشت خام، لبنیات تازه، میوه/سبزی خام، تخم مرغ.

- گیاهان/دانه های خام، عسل خام بدون گواهی.

- آثار باستانی، پوست/عاج حیوانات وحشی، داروهای بدون نسخه (مگر با مجوز وزارت بهداشت).

 مراحل ترخیص در گمرک فرودگاه ترکیه 

۱. پس از پاسپورت: چمدان ها را از نوار نقاله بردارید.

۲. انتخاب کانال: سبز برای بدون اظهار؛ قرمز برای اظهار (فرم را از مأمور بگیرید)

۳. بازرسی: ممکن است تصادفی یا با سگ/اسکنر باشد. اقلام را در بسته بندی اصلی نشان دهید.

۴. پرداخت عوارض: اگر لازم، در محل با کارت/نقد (لیر یا یورو)

۵. خروج: پس از تأیید، به سالن arrivals بروید.

برای ترانزیت: اگر چمدان را ترخیص نکنید، فقط در فرودگاه های مجهز مجاز است. برای پروازهای داخلی، ترخیص الزامی است.

عواقب نقض قوانین گمرکی ترکیه چیست ؟

- مصادره: اقلام ممنوعه ضبط و نابود می شود.
- جریمه: ۲۰۰-۵۰۰۰ لیر (بسته به مقدار)؛ پرداخت فوری الزامی. برای ارز/طلا مازاد: تا ۱۰۰% ارزش.
- پیامدهای قانونی: ممنوعیت ورود موقت، شکایت کیفری (برای مواد خطرناک) یا حتی بازداشت.
- آمار ۲۰۲۵: بیش از ۲۰,۰۰۰ مورد مصادره در فرودگاه ها، عمدتاً مواد غذایی تازه و الکل مازاد.

توصیه های عملی برای مسافران جهت خروج از گمرک ترکیه 

- بسته بندی: اقلام را در چمدان ثبت شده (نه دستی) حمل کنید؛ شفاف و با برچسب.
- خرید محلی: ترکیه بازارهای غنی دارد؛ از duty-free فرودگاه برای الکل/تنباکو استفاده کنید.
- بازگشت VAT: اگر خرید >۱۰۰ لیر کردید، در باجه tax-free فرودگاه (با فاکتور) VAT را پس بگیرید (تا ۱۸%).
- اپلیکیشن ها: e-Devlet یا اپ گمرک ترکیه برای چک آنلاین.
- سفر با کودکان: محدودیت ها سختگیرانه تر؛ غذای کودک تا ۱۰۰ میلی لیتر در دستی مجاز.
- به روزرسانی: برای تغییرات، به سایت وزارت تجارت مراجعه کنید.

نتیجه گیری قوانین گمرکی فرودگاه های ترکیه-راهنمای کامل برای مسافران 

رعایت قوانین گمرکی فرودگاه های ترکیه، سفری بدون استرس را تضمین می کند. با تمرکز بر اقلام مجاز و اظهار صادقانه، می توانید از زیبایی های ترکیه لذت ببرید. این راهنما برای مرجع شخصی است؛ برای موارد خاص، با سفارت یا گمرک مشورت کنید. سفر ایمن!

منابع: بر اساس مقررات وزارت تجارت ترکیه (Ticaret Bakanlığı، ۲۰۲۵)، گزارش های IATA و تجربیات مسافران. برای دریافت اطلاعات به روز، به سایت رسمی وزارت خارجه ترکیه مراجعه کنید.